Tết Bính Ngọ 2026 đang đến rất gần. Cả đất trời như chuyển mình, từ cái rét cắt da cắt thịt của những ngày cuối đông cho đến hơi ấm lẩn khuất trong từng mái nhà. Đây là thời khắc mà hương vị Tết bắt đầu trỗi dậy – bánh chưng xanh, thịt mỡ dưa hành, câu đối đỏ nghiêng nghiêng trước gió, và đâu đó trong không gian thoảng lên mùi cá kho Làng Vũ Đại – thứ hương thơm khiến bất cứ ai xa quê cũng phải khựng lại, nhớ nhà đến thắt lòng.
Ngoài đồng, những nụ đào đầu tiên đã run run trước gió, hồng phấn và mong manh, như báo hiệu rằng mùa xuân chỉ còn cách một bước chân. Gió đông thổi hun hút qua những hàng tre, và trong cái lạnh thấu xương ấy, làng Vũ Đại bắt đầu thắp lên những bếp lửa rực hồng, mở đầu cho mùa kho cá thiêng liêng bậc nhất trong năm.
—
Từ tinh mơ, cả làng đã rộn ràng. Những con cá trắm đen to, chắc thịt được chọn kỹ lưỡng; các bó củi gỗ nhãn được mang ra sân; niêu đất Nghệ An xếp ngay hàng thẳng lối; còn bàn tay người thợ thì thoăn thoắt hòa gia vị cổ truyền: riềng xay đỏ au, gừng già, tiêu rừng, ớt chỉ thiên, nước mắm cốt để dành từ năm trước, nước hàng từ mật mía, khế chua và muối rang.
Khi niêu cá đặt lên bếp, ngọn lửa bập bùng liếm dần thân niêu, mùi khói gỗ nhãn hòa vào hương cá ướp gia vị, lan đi khắp thôn xóm. Khói ấy chạm vào tường nhà, bám lên áo quần người làng, thấm vào tóc, vào trời đất… và trở thành một phần không thể thiếu của Tết.
Niêu cá kho cả chục tiếng, lửa liu riu suốt ngày đêm. Người thợ kho cá – đôi mắt không rời bếp lửa – như đang trò chuyện với niêu cá bằng kinh nghiệm cả đời, thêm chút mắm khi cần, rưới chút nước gừng khi thấy thiếu, và mở vung đúng khoảnh khắc ngọn lửa “gọi tên”. Không có công thức nào cứng nhắc, chỉ có trái tim Việt Nam thổi hồn vào món ăn.
Khi mở nắp niêu, mùi thơm bùng lên như một lời kể trăm năm: cá săn lại, xương mềm như sụn, nước kho sánh lại thành kẹo, màu nâu sóng sánh như mật, đậm sâu, trọn vẹn, đáng để nâng niu như báu vật của mùa Tết Việt.
—
Và rồi, khi những làn khói cuối cùng của ngày bay lên nền trời đêm tháng Chạp, lòng người như ấm hẳn. Ngoài kia, nụ đào vẫn run rẩy trong gió lạnh, nhưng trong mỗi gia đình, niêu cá kho Làng Vũ Đại đã thắp lên một mùa xuân sớm, đậm đà hương vị đất nước.
Tết Bính Ngọ 2026 – một năm mới của hy vọng. Người Việt vẫn luôn gửi vào dịp Tết những hoài bão thầm lặng nhưng tha thiết: mong ấm no, mong hạnh phúc, mong yên bình, và mong được sum họp đủ đầy.
Trong những điều mong ước ấy, một niêu cá kho xuất hiện trên mâm cỗ ngày xuân không chỉ là một món ăn. Đó là lời chúc, là sự gắn kết, là hơi ấm quê nhà, là tình nghĩa bền chặt của người Việt.
Bước sang năm Bính Ngọ 2026, xin mùa xuân mang đến cho mỗi mái nhà thật nhiều may mắn, hạnh phúc và no đủ.
Và xin những niêu cá kho Làng Vũ Đại – đỏ lửa suốt đêm trong rét đông – góp thêm một phần hương vị ấm áp, đậm đà tình nghĩa Việt Nam cho mùa xuân mới.