Trang chủNgày 03/8/2026, Trường Đại học Kinh tế – ĐHQGHN (UEB) và Đại học Thanh Hoa (Tsinghua University) đã tổ chức Diễn đàn trao đổi học thuật với chủ đề “Động lực và sự phát triển của doanh nghiệp Trung Quốc đầu tư tại Việt Nam trong bối cảnh tái cấu trúc chuỗi công nghiệp toàn cầu”. Diễn đàn tạo không gian kết nối học thuật đa ngành, góp phần làm rõ những động lực mới của dòng vốn đầu tư, đồng thời gợi mở các định hướng nâng cao chất lượng hợp tác kinh tế Việt Nam – Trung Quốc trong giai đoạn mới.
Tham dự chương trình, đoàn Đại học Thanh Hoa gồm 11 thành viên do ông Guangjin Yang – Phó Giám đốc Trung tâm Phát triển Nghề nghiệp; ông Hao Guan – Nghiên cứu sau tiến sĩ, Viện Nghiên cứu Quốc tế và Khu vực; cùng các nghiên cứu sinh, học viên cao học đến từ nhiều lĩnh vực như tài chính, công nghệ phần mềm, môi trường, giáo dục, khoa học máy tính, kỹ thuật, y học và thiết kế.
Về phía UEB, có TS. Nguyễn Đức Lâm – Trưởng phòng Nghiên cứu Khoa học & Hợp tác phát triển, TS. Nguyễn Đức Bảo – Phó Trưởng phòng Nghiên cứu Khoa học & Hợp tác phát triển, giảng viên các Khoa/Viện; cùng sinh viên, học viên và nghiên cứu sinh của Nhà trường. Sự hiện diện của các đại biểu có nền tảng chuyên môn đa dạng đã mang đến những góc nhìn liên ngành, kết nối các vấn đề kinh tế, công nghệ, môi trường và phát triển bền vững.
Kết nối hai trường qua một chủ đề mang tính thời đại
Trong bối cảnh chuỗi cung ứng toàn cầu tiếp tục dịch chuyển dưới tác động của cạnh tranh địa kinh tế, chiến lược “Trung Quốc + 1”, chuyển đổi số và chuyển đổi xanh, Việt Nam ngày càng giữ vai trò quan trọng trong mạng lưới sản xuất khu vực. Dòng vốn đầu tư của doanh nghiệp Trung Quốc vào Việt Nam vì thế không chỉ phản ánh sự dịch chuyển về địa điểm sản xuất, mà còn cho thấy quá trình tái tổ chức sâu rộng của các chuỗi giá trị và mạng lưới công nghiệp châu Á.
Lựa chọn chủ đề này, UEB và Đại học Thanh Hoa đã đưa vào diễn đàn một vấn đề vừa có ý nghĩa học thuật, vừa gắn chặt với thực tiễn hoạch định chính sách và hoạt động của doanh nghiệp. Phiên trao đổi tạo điều kiện để giảng viên, nhà nghiên cứu và người học hai trường cùng phân tích các xu hướng mới, nhận diện cơ hội và thảo luận những điều kiện cần thiết để dòng vốn đầu tư đóng góp hiệu quả hơn cho quá trình nâng cấp nền kinh tế Việt Nam.
.jpg&cache=31536000)
Khung lực hấp dẫn sáu chiều: Góc nhìn mới về doanh nghiệp Trung Quốc đầu tư tại Việt Nam
Tại phiên trao đổi học thuật, TS. Đỗ Phú Hải – Khoa Kinh tế và Kinh doanh Quốc tế, Trường Đại học Kinh tế – ĐHQGHN trình bày tham luận “Động lực và sự phát triển của doanh nghiệp Trung Quốc đầu tư tại Việt Nam trong bối cảnh tái cấu trúc chuỗi công nghiệp toàn cầu: Hướng tới khung lực hấp dẫn sáu chiều”.
Tham luận cho rằng các cách giải thích truyền thống dựa chủ yếu vào quy mô kinh tế, khoảng cách địa lý và chi phí thương mại chưa đủ để lý giải đầy đủ sự mở rộng đầu tư trong bối cảnh cạnh tranh công nghệ, căng thẳng thương mại và bất định địa chính trị. Từ đó, nghiên cứu đề xuất khung phân tích gồm sáu lực hấp dẫn có quan hệ chặt chẽ với nhau: kinh tế, thể chế, chuỗi cung ứng, địa kinh tế, đổi mới sáng tạo và phát triển bền vững.
Trong khung phân tích này, lực hấp dẫn kinh tế phản ánh quy mô thị trường và năng lực công nghiệp; thể chế giúp giảm bất định; chuỗi cung ứng tạo kết nối sản xuất; địa kinh tế thúc đẩy khả năng chống chịu và đa dạng hóa; đổi mới sáng tạo hỗ trợ nâng cấp công nghiệp; còn phát triển bền vững quyết định năng lực cạnh tranh dài hạn. Điểm nhấn của tham luận là không một yếu tố riêng lẻ nào có thể giải thích toàn bộ quyết định đầu tư; sự phát triển của doanh nghiệp là kết quả tương tác giữa cả sáu chiều.
.jpg&cache=31536000)
Từ thu hút vốn đến kiến tạo hệ sinh thái công nghiệp bền vững
Các trao đổi tại diễn đàn cho thấy dòng vốn đầu tư của doanh nghiệp Trung Quốc có thể mang lại nhiều cơ hội cho Việt Nam như chuyển giao công nghệ, nâng cấp công nghiệp, phát triển công nghiệp hỗ trợ, mở rộng hệ sinh thái đổi mới sáng tạo và thúc đẩy sản xuất xanh. Tuy nhiên, quá trình này cũng đặt ra những thách thức về phụ thuộc nhập khẩu, mức độ liên kết còn hạn chế với doanh nghiệp trong nước, sức ép môi trường, chuyển giá và yêu cầu tuân thủ các tiêu chuẩn xanh ngày càng cao.
Từ góc độ chính sách, diễn đàn nhấn mạnh nhu cầu chuyển trọng tâm từ thu hút số lượng dự án sang nâng cao chất lượng đầu tư. Công nghệ cao, đổi mới sáng tạo, phát triển nhà cung cấp nội địa, nguồn nhân lực, chuyển đổi số và sản xuất bền vững là những ưu tiên quan trọng để Việt Nam gia tăng giá trị nhận được từ dòng vốn quốc tế, đồng thời củng cố vị trí trong chuỗi công nghiệp khu vực.
.jpg&cache=31536000)
.jpg&cache=31536000)
Đối thoại học thuật hôm nay, nền tảng hợp tác tương lai
Không chỉ dừng ở việc chia sẻ kết quả nghiên cứu, diễn đàn còn tạo cơ hội để giảng viên, nghiên cứu sinh, học viên và sinh viên hai trường trao đổi phương pháp tiếp cận, mở rộng mạng lưới học thuật và tìm hiểu thế mạnh chuyên môn của nhau. Tính đa ngành của đoàn Đại học Thanh Hoa, kết hợp với năng lực nghiên cứu về kinh tế, kinh doanh và quản lý của UEB, đã tạo nên nền tảng thuận lợi cho những kết nối học thuật sâu rộng hơn.
Những trao đổi tại diễn đàn là cơ sở để Trường Đại học Kinh tế – ĐHQGHN và Đại học Thanh Hoa tiếp tục tìm hiểu các cơ hội hợp tác phù hợp trong đào tạo, nghiên cứu và giao lưu học thuật. Qua đó, UEB tiếp tục khẳng định vai trò là cầu nối tri thức, chủ động tham gia giải quyết những vấn đề kinh tế có tính khu vực và toàn cầu, đồng thời đóng góp vào việc xây dựng một hệ sinh thái công nghiệp Việt Nam – Trung Quốc đổi mới, có khả năng chống chịu và phát triển bền vững.
.jpg&cache=31536000)